Onze agressie wordt vaak geremd door speciale signalen.
Hebben we die ook geërfd?

... Ook bij onze voorouders werd in het Moederland veel gebruik gemaakt van agressieremmende signalen, al dan niet met nabootsing van juveniel gedrag. Wie een aanval van een opponent wil voorkomen, zal een beschermende houding aannemen, bijvoorbeeld door de armen voor het hoofd te houden. Het zien van deze afwerende beweging, kan een daadwerkelijke uithaal van de aanvaller voorkomen. Men kan zich kleiner maken om de onderwerping duidelijk te laten overkomen, zoals door de knieën zakken, de schouders laten hangen, het hoofd laten zakken enzovoort.

Juveniel gedrag vinden we bijvoorbeeld terug in de stemintonatie. Wanneer men vergeving vraagt, zal dat met een hoge dus kinderlijke toon gebeuren. Als men roept: 'Alsjeblieft, niet doen, niet slaan, niet schieten!' dan zal de toon van de stem veel hoger zijn dan bij 'Stop of ik schiet! Ik maak je kapot! Smeerlap, ik zal...' In het algemeen remt een mens de agressie van een tegenstander door zijn onderwerping duidelijk te maken via een mix van signalen die onmacht uitdrukken. We mogen niet onderschatten hoe sterk deze signalen en hun uitwerking zijn. Dat was al zo in het Moederland. Gedurende vele duizenden jaren heeft dat mechanisme gewerkt, waardoor veel schade door agressie kon worden afgewend.

Het kan echter ook mislopen met deze remming ... zie verder p. 94

<< terug